Miras Hukuku
Veraset, mirasın reddi, vasiyetname, saklı pay ve miras paylaşımı konularında süreleri ve belgeleri doğru yöneterek sade bir yol haritası çıkarırız. Görüşmeler randevu ile yapılır.

Önce süreleri ve malvarlığını netleştirmek
Miras hukuku, bir kişinin ölümüyle malvarlığının kimlere ve hangi oranlarda geçeceğini düzenler. Yasal mirasçılar Türk Medeni Kanunu’nda sayılmıştır; saklı paylı mirasçıların korunması ayrıca düzenlenmiştir. Uygulamada uyuşmazlıklar çoğunlukla mirasın reddi, vasiyetnamenin geçerliliği, saklı payın ihlali ve taşınmazların paylaşımı noktasında çıkar.
Mirasın reddi için kanunda öngörülen süre kısadır; bu süre kaçırıldığında borçlardan sorumluluk gündeme gelebilir. Bu nedenle ölüm sonrası ilk adım, mirasçılık durumunun ve malvarlığının hızlıca tespit edilmesidir.
Yasal mirasçılık mı, vasiyetname mi?
Malvarlığının kimlere geçeceğini ya kanun belirler ya da kişi sağlığında vasiyetname ile düzenler. İkisinin işleyişi, sınırları ve doğurabileceği uyuşmazlıklar farklıdır.
Yasal mirasçılık
TMK md.495 vd.
- Ne zaman
- Mirasbırakan ölüme bağlı tasarruf yapmamışsa veya yaptığı tasarruf paylaşımın tamamını düzenlemiyorsa kanun devreye girer.
- Kimler
- Mirasçılar ve payları kanunda belirlenmiştir. Sağ kalan eşin payı, birlikte mirasçı olduğu yakınlara göre değişir (md.499).
- Belge
- Mirasçılık belgesi (veraset ilamı) mirasçıları ve payları gösterir (md.598).
- Uyuşmazlık
- Paylaşımda anlaşılamazsa taksim sözleşmesi veya ortaklığın giderilmesi davası gündeme gelir.
Vasiyetname
TMK md.531 vd.
- Ne zaman
- Kişi sağlığında, ölümünden sonra malvarlığının nasıl paylaşılacağına dair isteklerini belirler.
- Sınır
- Saklı paylı mirasçıların payına dokunulamaz; sınırı aşan kısım için tenkis istenebilir (md.506, 560 vd.).
- Şekil
- Resmi, el yazılı veya sözlü şekilde yapılabilir. Şekil şartlarına uyulmaması tasarrufun geçersizliği sonucunu doğurabilir.
- Uyuşmazlık
- Geçerlilik, iptal ve tenkis davaları gündeme gelebilir.
Konu başlıkları
Miras dosyalarında en sık gündeme gelen konuların kısa özeti.
Veraset ilamı ve intikal işlemleri
Veraset ilamı (mirasçılık belgesi), mirasçıların kimler olduğunu ve paylarını gösterir. Banka, tapu ve araç kayıtlarının mirasçılara intikalinde bu belgeye ihtiyaç duyulur. Önce nüfus kayıtları, tapu, banka ve araç kayıtları incelenir; borç ve alacak dökümü çıkarılır.
Dayanak: TMK md.495 vd., 598
Mirasın reddi
Yasal mirasçılar, mirasın açıldığını öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir. Süre ölüm tarihinden değil öğrenme tarihinden işler; bu nedenle tarih ve bilgi kaynağı belgelenmelidir. Mirası kayıtsız şartsız kabul eden mirasçı, borçlardan da sorumlu olabilir.
Dayanak: TMK md.605 vd.
Vasiyetname
Vasiyetname, kişinin ölümünden sonra malvarlığı üzerindeki isteklerini belirleyen ölüme bağlı tasarruftur. Şekil şartlarına uyulması gerekir; eksiklik tasarrufun geçersizliği sonucunu doğurabilir. Vasiyetnamenin düzenlenmesi, saklanması ve ölüme bağlı tasarrufun iptali konularında destek verilir.
Dayanak: TMK md.531 vd., 557 vd.
Saklı pay, tenkis ve mirasçılıktan çıkarma
Kanun, bazı mirasçılara mirasbırakanın tasarruflarına karşı korunan bir pay (saklı pay) tanır. Vasiyet veya bağışlarla saklı payı ihlal edilen mirasçı tenkis davası açabilir; hesap için gerekiyorsa bilirkişiye başvurulur. Mirasçılıktan çıkarma işlemlerinin koşulları da ayrıca değerlendirilir.
Dayanak: TMK md.506, 510 vd., 560 vd.
Muris muvazaası
Muris muvazaası, mirasbırakanın mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla, gerçekte bağışlamak istediği bir malı satış gibi göstermesi durumudur. İddia; tapu kayıtları, banka hareketleri ve tanık beyanları gibi delillerle ortaya konur.
Dayanak: TBK md.19
Miras paylaşımı ve ortaklığın giderilmesi
Mirasçılar anlaşabilirse miras taksim sözleşmesi ve paylaşım planı hazırlanır. Anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılabilir. Taşınmaz aynen bölünemiyorsa satış yoluyla paylaştırma yapılabilir; bedel paylar oranında dağıtılır.
Dayanak: TMK md.642
Dosya nasıl ilerler
Her dosya farklıdır; genel akış şöyledir.
Gerekli belgeler
- Mirasbırakanın ölüm belgesi ve nüfus kayıt örneği
- Mirasçıların kimlik ve nüfus kayıtları
- Varsa veraset ilamı (mirasçılık belgesi)
- Tapu, araç ve banka hesap kayıtları
- Varsa vasiyetname veya diğer ölüme bağlı tasarruf belgeleri
- Banka ve kurum borçlarına ilişkin bilgi ve belgeler
- Mirasın öğrenildiği tarihe ilişkin bilgi (mirasın reddi için)
- Varsa daha önce yapılmış taksim sözleşmesi, devir ve bağış belgeleri
Liste genel bilgi içindir; dosyanın türüne göre değişir. Belgelerin hepsi ilk görüşmede hazır olmak zorunda değildir.
Yasal dayanak
- md.495 vd.Yasal mirasçılar
- md.499Sağ kalan eşin payı
- md.506Saklı pay
- md.510 vd.Mirasçılıktan çıkarma
- md.531 vd.Vasiyetname şekilleri
- md.557 vd.Ölüme bağlı tasarrufun iptali
- md.560 vd.Tenkis
- md.598Mirasçılık belgesi
- md.605 vd.Mirasın reddi
- md.642Ortaklığın giderilmesi ve paylaşma
Maddeler Türk Medeni Kanunu’na aittir. Muris muvazaası iddiaları için Türk Borçlar Kanunu md.19 esas alınır.
Sık sorulan sorular
Yasal mirasçılar, mirasın açıldığını öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir (TMK md.605 vd.). Süre, ölüm tarihinden değil öğrenme tarihinden işlemeye başlar; bu nedenle tarih ve bilgi kaynağı dosyada belgelenmelidir. Süre geçtikten sonra reddin kabulü istisnai hâllerde gündeme gelebilir.
Mirasçı, mirası kayıtsız şartsız kabul etmişse borçlardan da sorumlu olur. Bu nedenle ölüm sonrası banka ve kurum borçları hızla taranmalı, reddi miras imkânı süresi içinde değerlendirilmelidir. Mirasın reddi hâlinde mirasçı, murisin borçlarından kural olarak sorumlu tutulmaz.
El yazılı vasiyetnamenin geçerli olabilmesi için tamamının mirasbırakanın el yazısıyla yazılması, tarih atılması ve imzalanması gerekir (TMK md.538). Bu koşullardan birinin eksikliği, tasarrufun geçersizliği sonucunu doğurabilir. Resmi vasiyetname ise md.532’deki usule göre düzenlenir.
Önce miras taksimi sözleşmesi denenir. Anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır. Taşınmazın aynen bölünmesi mümkün değilse satış yoluyla paylaştırma yapılır; satış bedeli paylar oranında dağıtılır.
Veraset ilamı (mirasçılık belgesi), mirasbırakanın mirasçılarını ve miras paylarını gösteren belgedir (TMK md.598). Banka, tapu ve araç kayıtlarının mirasçılara intikalinde genellikle istenir. Gerekli evrak ve izlenecek yol dosyaya göre değişir.
Saklı pay, kanunun bazı mirasçılara mirasbırakanın tasarruflarına karşı güvence verdiği paydır (TMK md.506). Vasiyet veya bağışlarla saklı pay ihlal edilmişse mirasçı tenkis davası açabilir (TMK md.560 vd.). Hesap için malvarlığının ve yapılan tasarrufların değeri incelenir.
İlgili içerikler
Konuyu daha ayrıntılı incelemek isteyenler için.
Diğer çalışma alanlarımız
Büro, miras hukukunun yanında şu alanlarda da çalışır.
Dosyanızı görüşmek için randevu alın
Hukukçular İş Merkezi, Kat 1, D:104 · Şehitkamil / Gaziantep
Pazartesi – Cuma, 08:00 – 17:00 · Görüşmeler randevu ile
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.


Aile ve Boşanma Hukuku
Ceza Hukuku
İş Hukuku
Gayrimenkul Hukuku
İcra ve İflas Hukuku