Ceza Hukuku
Soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında şüpheli, sanık ve mağdur tarafında, dosyanın gerçek durumunu görerek düzenli bir savunma planı çıkarırız. Görüşmeler randevu ile yapılır.

Dosyanın erken okunması önemlidir
Ceza hukuku, bir fiilin suç olarak tanımlanması, soruşturulması ve yargılanması sürecini düzenler. Süreç genellikle kollukta alınan ifadeyle başlar; bu aşamada söylenen her cümle dosyanın seyrini etkileyebilir. Şüphelinin ve sanığın hakları 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nda düzenlenmiştir.
Savunma, yalnızca duruşmada konuşmak değildir; dosyanın erken okunması, delillerin doğru değerlendirilmesi ve sürelerin kaçırılmaması gerekir. Aynı özen, kendisine karşı suç işlenen mağdur ve katılan için de gereklidir.
Soruşturma ve kovuşturma
Ceza yargılaması iki ana evreden oluşur. Hangi evrede olduğunuz, atılacak adımları ve savunmanın içeriğini belirler.
Soruşturma
Kolluk ve Cumhuriyet savcılığı
- Kim yürütür
- Kolluk ve Cumhuriyet savcılığı. Savcılık, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplar.
- Ne yapılır
- İfade alınır, deliller toplanır; gerekirse gözaltı, tutuklama veya adli kontrol talep edilir.
- Savunma
- İfadeden önce müdafi seçme hakkı vardır (CMK md.147). Dosya incelenir, eksik delil için talepte bulunulur.
- Sonuç
- Yeterli şüphe yoksa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir; varsa iddianame hazırlanır.
Kovuşturma
Mahkeme aşaması
- Kim yürütür
- Görevli mahkeme. İddianamenin kabulüyle başlar, hüküm verilmesine kadar sürer.
- Ne yapılır
- Duruşma yapılır; sanık savunma yapar, tanıklar dinlenir, bilirkişi ve diğer deliller değerlendirilir.
- Savunma
- Duruşmalara katılım, tanık ve ek delil talepleri, esas hakkında savunma.
- Sonuç
- Mahkûmiyet, beraat veya başka bir hüküm verilir. Hükme karşı istinaf ve temyiz yolları değerlendirilir.
Konu başlıkları
Ceza dosyalarında en sık gündeme gelen konuların kısa özeti.
İfade, gözaltı ve tutuklama
Şüpheli, ifade vermeden önce müdafi seçme hakkına sahiptir ve bu hak kendisine bildirilir. Kanunda sayılan hâllerde müdafi görevlendirilmesi zorunludur. Gözaltı süresi sınırlıdır ve aşılması hâlinde ilgili mercilere başvurulur. Tutuklamaya itiraz ve adli kontrol talepleri de bu aşamada yürütülür.
Dayanak: CMK md.91, 100, 109, 147, 150
Soruşturma ve kovuşturmada savunma
Soruşturma dosyası incelenir, eksik delillerin toplanması için talepte bulunulur. Kovuşturmada duruşmalara katılınır; tanık dinletme, bilirkişi incelemesi ve ek delil talepleri yöneltilir. Dolandırıcılık, bilişim suçları, kaçakçılık ve ekonomik suçlar gibi dosyalarda da aynı yöntem izlenir.
Dayanak: 5271 sayılı CMK
Mağdur ve katılan vekilliği
Kendisine karşı suç işlenen kişi, şikâyet veya suç duyurusu dilekçesi verebilir ve davaya katılan sıfatıyla sürece dahil olabilir. Dilekçelerin hazırlanması, delillerin sunulması ve duruşmaların takibi bu kapsamdadır.
Dayanak: 5271 sayılı CMK
Uzlaştırma
Kanunda sayılan suçlarda soruşturma veya kovuşturma aşamasında uzlaştırma yoluna gidilebilir. Görüşmelerin yürütülmesi, teklifin değerlendirilmesi ve tutanağın incelenmesi sırasında taraf adına temsil edilir.
Dayanak: CMK md.253 vd.
İstinaf ve temyiz
Hüküm okunduktan sonra istinaf veya temyiz imkânı, süreler ve olası sonuçlar değerlendirilir. Kanun yolu dilekçesi sürenin kaçırılmaması için gerekçeli olarak hazırlanır.
Dayanak: CMK md.272 vd., 286 vd.
HAGB, adli sicil ve hak yoksunlukları
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve denetimli serbestlik sürecinin yürütülmesi, adli sicil kaydı ile hak yoksunlukları ve memnu hakların iadesi başvuruları bu başlık altında ele alınır.
Dayanak: CMK md.231; TCK md.53
Dosya nasıl ilerler
Her dosya farklıdır; genel akış şöyledir.
Gerekli belgeler
- Kimlik belgeleri
- Çağrı kâğıdı, tebligat ve varsa ifade tutanağı
- Soruşturma veya dosya numarası, iddianame, mahkeme kararları
- Gözaltı, tutuklama veya adli kontrol kararı varsa belgesi
- Mağdurlar için şikâyet veya suç duyurusu dilekçesi ve ekleri
- Varsa sağlık veya adli raporlar
- Mesaj, kayıt, fotoğraf gibi deliller (hukuka uygun yolla elde edilmiş olmalı)
- Adli sicil kaydı ve tanık bilgileri
Liste genel bilgi içindir; dosyanın türüne göre değişir. Belgelerin hepsi ilk görüşmede hazır olmak zorunda değildir.
Yasal dayanak
- CMK md.91Gözaltı süresi
- CMK md.100Tutuklama
- CMK md.109Adli kontrol
- CMK md.147İfade alma ve müdafi yardımı
- CMK md.150Zorunlu müdafilik
- CMK md.231Hükmün açıklanmasının geri bırakılması
- CMK md.253 vd.Uzlaştırma
- CMK md.272 vd.İstinaf
- CMK md.286 vd.Temyiz
- TCK md.53Hak yoksunlukları
CMK, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’dur; TCK md.53, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’na aittir.
Sık sorulan sorular
Şüpheli, ifade vermeden önce müdafi seçme hakkına sahiptir ve bu hak kendisine bildirilir (CMK md.147). Kanunda sayılan hâllerde müdafi görevlendirilmesi zorunludur (CMK md.150). İfade öncesinde dosyayı görmek ve savunma hazırlamak, sonradan düzeltilmesi güç sonuçların önüne geçer.
CMK md.91’e göre gözaltı süresi, yakalanan kişinin en yakın mahkemeye gönderilmesi için gerekli süre hariç, 24 saati geçemez. Toplu olarak işlenen suçlarda bu süre her defasında bir gün uzatılabilir; toplam süre dört günü aşamaz. Sürenin aşılması hâlinde derhal serbest bırakma ve ilgili mercilere başvuru gündeme gelir.
Evet. Tutuklama kararına karşı kanunda öngörülen kısa süre içinde itiraz yoluna başvurulabilir. Ayrıca tutuklu kişi, tutukluluk hâlinin incelenmesini ve adli kontrol gibi daha hafif tedbirleri talep edebilir (CMK md.100, 109). Sürenin kaçmaması için karar tebliğ edilir edilmez bir avukata başvurmak gerekir.
Şikâyete bağlı suçlarda, hüküm verilmeden önce şikâyetten vazgeçilmesi kovuşturmayı durdurur; ancak bazı suçlarda vazgeçme, failin kimliğinin ortaya çıkması gibi koşullara bağlı olarak etkisiz kalabilir. Şikâyetten vazgeçmenin sonuçları, suç tipine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Hayır. Uzlaştırma, kanunda sayılan suçlar için uygulanır (CMK md.253 vd.). Taraflar anlaşırsa uzlaşmanın sonucuna göre kamu davası açılmaz veya düşer. Hangi suçların kapsama girdiği ve teklifin sonuçları dosyaya göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Dosyanın kapsamına, tanık ve bilirkişi ihtiyacına, mahkemenin iş yüküne göre değişir. Basit dosyalar birkaç celsede sonuçlanabilirken, kapsamlı dosyalarda istinaf ve temyiz aşamaları eklenir. Makul sürede yargılanma hakkı, sürenin uzaması hâlinde ayrıca gündeme gelebilir.
İlgili içerikler
Konuyu daha ayrıntılı incelemek isteyenler için.
Diğer çalışma alanlarımız
Büro, bu alanın yanında şu alanlarda da çalışır.
Dosyanızı görüşmek için randevu alın
Hukukçular İş Merkezi, Kat 1, D:104 · Şehitkamil / Gaziantep
Pazartesi – Cuma, 08:00 – 17:00 · Görüşmeler randevu ile
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Aile ve Boşanma Hukuku
İş Hukuku
Gayrimenkul Hukuku
Miras Hukuku
İcra ve İflas Hukuku